{"id":786,"date":"2024-09-04T07:52:25","date_gmt":"2024-09-04T07:52:25","guid":{"rendered":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/?p=786"},"modified":"2024-09-04T10:52:56","modified_gmt":"2024-09-04T10:52:56","slug":"ukidanje-moratorijuma-i-u-svajcarskoj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/2024\/09\/04\/ukidanje-moratorijuma-i-u-svajcarskoj\/","title":{"rendered":"Ukidanje moratorijuma i u \u0160vajcarskoj?"},"content":{"rendered":"\n

\u0160vajcarska vlada je saop\u0161tila da \u0107e u budu\u0107em periodu najverovatnije ukinuti moratorijum na izradu nuklearnih postrojenja koji je izglasan 2018 godine<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"Nuklearna
Nuklearna elektrana Gosgen (i protesti protiv naj\u010distijeg izvora energije 2010). Foto: Wikimedia<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Moratorijum je na snagu stupio 2018, nakon i zbog nesre\u0107e u Fuku\u0161imi i u okviru paketa regulativa koji su tada usvojeni, \u0160vajcarska je sebi za zadatak dala da se postepeno povu\u010de iz upotrebe nuklearne energije. Ali je, izgleda, \u0160vajcarska relativno brzo odlu\u010dila da ovaj moratorijum ukine zbog rastu\u0107ih potreba zemlje i zbog toga \u0161to je prema njenoj proceni, nuklearna energija jedina kadra da obezbedi sigurno snabdevanje energijom. <\/p>\n\n\n\n

Zato je ranije ove godine usvojen popularni akt – zakonski predlog koji je do\u0161ao \u201codozdo\u201d, dakle, kao popularna (\u201cnarodna\u201d, mi bismo rekli) inicijativa – \u201cElektri\u010dna energija za sve u svakom trenutku (zaustavimo restrikcije)\u201d (Electricity For Everyone At All Times (Stop Blackouts)). Izdvojmo jo\u0161 jednu stvar: Savezno ve\u0107e je u jednom trenutku napomenulo da se \u201eposljednjih godina situacija na tr\u017ei\u0161tu elektri\u010dne energije i u energetskoj politici iz temelja promenila\u201d zbog: klimatskih ciljeva i potra\u017enje elektri\u010dne energije; nove elektrane na gas vi\u0161e nisu opcija; i geopoliti\u010dke neizvesnosti. Dakle, sasvim se jasno prepoznaje i pove\u0107anje potreba ali i to da obnovljivi izvori energije nisu sami po sebi kadri da obezbede sigurno i pouzdano snabdevanje.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Ina\u010de, u \u0160vajcarskoj energiju proizvode tri nuklearne elektrane, sa ukupno \u010detiri operativna reaktora: Beznau, Gosgen i Lib\u0161tat. Od 1985. nuklearna energija u\u010destvuje sa pribli\u017eno 40% elektri\u010dne energije \u0160vajcarske a 2022. je proizvela 23 teravat-\u010dasa elektri\u010dne energije i u\u010destvovala sa 37% ukupne proizvodnje elektri\u010dne energije u zemlji. <\/p>\n\n\n\n

\u0160vajcarska je specifi\u010dna po jo\u0161 jednom osnovu: \u0161vajcarski reaktori imaju neograni\u010den resurs – dakle regulatorno telo izdaje dozvolu bez vremenskog oro\u010denja i prema \u0161vajcarskim zakonima oni mogu da budu operativni sve dok je to operisanje sigurno. Za razliku od ve\u0107ine ostalih dr\u017eava gde reaktorske jedinice obi\u010dno dobijaju dozvole na trideset godina koje se onda produ\u017eavaju za po dvadeset ili deset godina, u \u0160vajcarskoj reaktori rade bez ovih ograni\u010denja. <\/p>\n\n\n\n

Prednost ovakvog sistema je u tome \u0161to reaktorske jedinice ne moraju da prolaze cikli\u010dne procese ponovnog dobijanja dozvola (odnosno dozvola za produ\u017eavanje resursa), ve\u0107 se temeljne provere sistema de\u0161avaju na osnovu realno postoje\u0107ih operativnih karakteristika. <\/p>\n\n\n\n

U izvesnom smislu, mada ne u potpunosti, u \u0160vajcarskoj je, dakle, na snazi ono \u0161to se zove \u201ctehnolo\u0161ki neutralni\u201d (technology neutral) pristup bezbednosti nuklearnih postrojenja \u0161to je pristup koji se poku\u0161ava uvesti<\/a> i u ostalim delovima sveta. <\/p>\n\n\n\n

S.A. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0160vajcarska vlada je saop\u0161tila da \u0107e u budu\u0107em periodu najverovatnije ukinuti moratorijum na izradu nuklearnih postrojenja koji je izglasan 2018<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":787,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-786","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vesti"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/786","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=786"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/786\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":791,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/786\/revisions\/791"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/787"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=786"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=786"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=786"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}