{"id":2851,"date":"2026-03-11T07:56:30","date_gmt":"2026-03-11T07:56:30","guid":{"rendered":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/?p=2851"},"modified":"2026-03-11T07:56:31","modified_gmt":"2026-03-11T07:56:31","slug":"ursula-fon-der-lajen-napustanje-nuklearne-energije-bila-je-strateska-greska-evrope","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/2026\/03\/11\/ursula-fon-der-lajen-napustanje-nuklearne-energije-bila-je-strateska-greska-evrope\/","title":{"rendered":"Ursula fon der Lajen: napu\u0161tanje nuklearne energije bila je \u201estrate\u0161ka gre\u0161ka\u201c Evrope"},"content":{"rendered":"\n

A predsednica Evropske komisije, Ursula fon der Lajen, uputila je dramati\u010dnu poruku sa nuklearnog samita IAEA u Parizu, nazvav\u0161i smanjenje udela nuklearne energije u Evropi \u201estrate\u0161kom gre\u0161kom\u201c koja je kontinent u\u010dinila ranjivim i zavisnim od uvoza fosilnih goriva. A dok energetska kriza izazvana ratom u Iranu potresa tr\u017ei\u0161ta, Brisel prvi put nudi konkretnu finansijsku podr\u0161ku novim tehnologijama<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Fon der Lajen je istakla da je Evropa 1990. godine proizvodila tre\u0107inu struje iz nuklearnih izvora, dok je danas taj udeo pao na svega 15%. \u201eOkretanje le\u0111a pouzdanom i pristupa\u010dnom niskougljeni\u010dnom izvoru energije je bio svestan izbor, ali verujem da je to bila strate\u0161ka gre\u0161ka,\u201c izjavila je \u0161efica EK, direktno kritikuju\u0107i politiku koju je nekada sprovodila i njena mati\u010dna Nema\u010dka nakon Fuku\u0161ime, mada podse\u0107amo da Nema\u010dka i danas odlu\u010dno stoji kao protivnik nuklearne energije. <\/p>\n\n\n\n

Prvih 200 miliona evra iz Brisela<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Iako se nuklearni projekti ne finansiraju direktno iz bud\u017eeta EU zbog protivljenja zemalja poput Austrije i Luksemburga, Evropska komisija je povukla jedan pionirski potez<\/a>: ponu\u0111eno je 200 miliona evra garancija za privatne investicije u inovativne nuklearne tehnologije. Sredstva \u0107e biti povu\u010dena sa tr\u017ei\u0161ta karbon-kredita (ETS), \u0161to signalizira promenu statusa nuklearne energije u \u201ezelenoj\u201c arhitekturi EU.<\/p>\n\n\n\n

Makronov plan: Diversifikacija uranijuma i standardizacija<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Predsednik Francuske Emanuel Makron upozorio je na preostalu zavisnost od Rusije, iz koje je EU 2024. godine i dalje uvozila 15% uranijuma. On je pozvao na hitnu diversifikaciju snabdevanja i predlo\u017eio standardizaciju dizajna reaktora \u0161irom Evrope. <\/p>\n\n\n\n

Naravno, Makron prvenstveno misli na EPR i EPR2 porodicu reaktora francuske kompanije EDF koji su svojevremeno i bili dizajnirani kao standardizovani evropski projekat (na kraju krajeva, “EPR” je skra\u0107enica od “European Presurized Reactor”), ali ovaj plan se nije ostvario iz niza razloga: u jednom trenutku Nema\u010dka se odlu\u010dila za potpuno druga\u010diju energetsku politiku; nakon nesre\u0107e u Fuku\u0161imi je do\u0161lo do obustavljanja izgradnje novih nuklearnih projekata; a EPR-ovi su se pokazali kao izuzetno skupi. Tako je do sada operativno samo \u010detiri EPR reaktora: Tai\u0161an 1 i 2 u Kini, Olkiluoto 3 u Finskoj i Flamanvil 3 u Francuskoj. <\/p>\n\n\n\n

Izvor: Reuters\u00a0\/ Carbon-pulse <\/p>\n\n\n\n

S.A.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

A predsednica Evropske komisije, Ursula fon der Lajen, uputila je dramati\u010dnu poruku sa nuklearnog samita IAEA u Parizu, nazvav\u0161i smanjenje<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":2852,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2851","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2851"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2853,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851\/revisions\/2853"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2852"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2851"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2851"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuklearnaperspektiva.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2851"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}